[<<<] [Clàr-innse] [>>>]

Leasachadh foghlam na h-Alba: Aithisg le HMIE air sgr�dadh agus l�irmheas 2005-2008

Earrann 5: A’ coimhead air adhart

‘Tha e soilleir gu feumar anns an àm ri teachd sluagh le misneachd agus sgilean gus dèiligeadh ri dùbhlain a tha ag èirigh bho atharrachadh a tha luath agus fad-ruigsinneach.’¹⁷

Mar a tha an aithisg seo a’ sealltainn, tha an làidir aig foghlam na h-Alba, leithid proifeiseantachd an luchd-obrach agus an teòmachd a tha fàs ann am fèin-adhartas. Tha an comas seo air leasachadh a chumail a’ dol gu bhith feumail dhuinn mar a tha sinn a’ seasamh ri na dùbhlain a tha romhainn.

Tha an aithisg air sreath de cheistean a thogail a dh’fheumar a fhreagairt airson gun toir sinn gu buil na h-amasan mòra a tha sinn uile a’ sireadh airson ar siostam foghlaim agus gach neach a tha ag ionnsachadh.

Coileanadh

Tha na thàinig gu buil san fharsaingeachd air a shònrachadh tro na feartan agus na sgilean ceangailte ri na ceithir comasan¹⁸ agus ri na sgilean deatamach ann an ro-ìnnleachd sgilean fad-bheatha na h-Alba. Tha e toinnte anns na fiosraichidhean agus na builean a th’ anns an iùil curraicealaim a tha nochdadh. Tha prìomhachas aig:

• tuigsinn nach eil roghainn eadar coileanaidhean agus ruigsinneachd; tha iad le chèile nan builean air fiosraichidhean foghlaim a tha saidhbhir agus dùbhlanach;
• cleachdadh ath-leasachadh a’ churraicealaim gu dòighean ùra fhaighinn air luchd-ionnsachaidh a chur an sàs ann an ionnsachadh domhainn agus dùbhlanach, gu ìrean coileanaidh àrdachadh airson an luchd-ionnsachaidh gu lèir agus gu h-àraidh ìrean litearrais, àireamhachd is saidheans; agus
• dòighean a leasachadh airson aithne a thoirt do choileanadh, teisteanasan foirmeil nam measg, a tha a’ sealltainn adhbharan is dùilean a’ churraicealaim.

Curraicealam, ionnsachadh agus teagasg

Ann a bhith a’ toirt air adhart Curraicealam airson Sàr-mhathais, tha cothrom glè mhòr aig ùghdarrasan ionadail, sgoiltean, colaistean agus com-pàirtichean am beachd agus an teòmachd proifeiseanta a chleachdadh nuair a tha iad a’ tionndadh na h-iùil fharsaing ùr gu gnìomh. Ceangailte ri ionnsachadh tha leasachadh adhartach air feartan agus sgilean tro rèis na beatha. Bu chòir dhan a h-uile duine a tha cur taice ri ionnsachadh neach o sgoil-àraich gu foghlam leantainneach coimhead orra fhèin mar phàirt de ionnsaigh a tha co-choitcheann agus leantainneach. Prìomhachasan:

• daingneachadh dùbhlan agus adhartas ann an ionnsachadh tro theagasg mac-meanmnach agus breithneachail, air an t-slighe gu coileanadh ìrean àrda de thuigse agus sgil;
• cruthachadh structar curraicealaim a tha dearbhadh nam prionnsabail deilbhe aig a’ Churraicealaim airson Sàr-mhathais agus a’ dèanamh comasach don luchd-ionnsachaidh uile buannachd fhaighinn às an eòlas agus na toraidhean a tha air am mìneachadh ann an iùil a’ churraicealaim a thoirt gu buil;
• ullachadh gus dèanamh cìnnteach gum faigh an òigridh uile seilbh air na toraidhean a thig à foghlam cumanta farsaing agus gum bheil cothroman freagarrach aca airson roghainn is spèisealachadh;
• obrachadh còmhla gus dèanamh cìnnteach gun dèan clann, òigridh agus inbhich a tha ag ionnsachadh gluasad soirbheachail eadar ìrean no ionadan foghlaim agus bho fhòghlam gu cosnadh, a’ togail air an ionnsachadh a fhuair iad;
• dèanamh comasach don luchd-ionnsachaidh gu lèir ionnsachadh a chleachdadh ann an dòighean gnìomhach agus cruthachail; agus
• cur ullachadh air dòigh airson taic a thoirt do thidsearan nam measadh air ionnsachadh, gus am bheil misneachd aca fhèin agus aig an t-sluagh nam breithneachadh agus gum bheil pàirt anns a’ mheadhan aig cridhe chùisean ann a bhith leantainn agus a’ cuideachadh adhartas ann an ionnsachadh.

Lèirsinn agus ceannas

Gus na h-atharraichidhean air am bheil feum a thoirt gu buil, feumaidh an luchd-obrach uile pàirt a ghabhail, nan aonar agus mar sgioban, ann an stiùireadh ionnsachaidh agus ùrachadh a’ churraicealaim. Seo na prìomhachasan:

• stèidheachadh slighe shoilleir, daingneachadh gealltanais, altram com-pàirteachas agus brosnachadh tionnsgnaidh agus daonnan a’ cur cuideam air a’ bhuaidh air luchd-ionnsachaidh;
• dèiligeadh ri teagasg lag agus cion coileanaidh far am faighear e;
• dèanamh cìnnteach gun tèid ceannardan airson an àm ri teachd a chomharrachadh agus an altram nan leasachadh proifeiseanta;
• dèanamh cìnnteach à ullachadh ro-ìnnleachdach agus ceannas èifeachdach le ùghdarrasan ionadail gus gu tachair adhartas; agus
• stèidheachadh agus cumail suas suidheachadh le àrd dhòchas le bhith cur Curraicealam airson Sàr-mhathais an gnìomh gu soirbheachail.

Com-pàirteachasan

Chan urrainn do dhaoine, buidhnean agus seirbheisean leotha fhèin na tha dhìth ann an saoghal dùbhlanach an là-an-diugh a choileanadh. Seo na prìomhachasan:

• neartachadh com-pàirteachasan thar roinnean agus sheirbheisean ann an dòighean a tha cruthachadh siostam foghlaim is taice tha aonaichte agus a’ dèanamh adhartais nas fhasa do luchd-ionnsachaidh;
• dèanamh cìnnteach gum bheil foghlam a’ cluich làn phàirt ann an toirt air adhart dòigh GIRFEC¹⁹, a’ sireadh agus a’ cleachdadh nam modhan a chumas suas obair com-pàirteachais a tha èifeachdach; agus
• dèanamh comasach do phàrantan a bhith nas treasa mar com-pàirtichean ann an ionnsachadh agus leasachadh an cuid chloinne.

Saorsa agus dleastanas proifeiseanta

Tha an dòigh leasachaidh air caochlaidhean ann am foghlam a’ gabhail ris gum bheil gach tidsear a’ sireadh leasachadh pearsanta agus proifeiseanta. Seo na prìomhachasan:

• ag altram cultar anns am bheil daoine a’ coimhead orra fhèin mar bhuill de choimhearsnachd proifeiseanta air am bheil uallach airson an ionnsachadh fhèin;
• dèanamh na feum as fheàrr de thìde agus eòlas ann a bhith ag ullachadh mu choinneamh an leasachadh leantainneach proifeiseanta a tha riatanach dhaibh, agus roinn deagh chleachdadh ri feadhainn eile mar phàirt den leasachadh sin;
• cleachdadh dhòighean fosgailte agus cothromach airson fèin-mheasadh ann am buidhnean is seirbheisean, a’ gabhail ealla ri beachdan an luchd-ionnsachaidh, agus ag ullachadh agus a’ cur an gnìomh adhartas stèidhichte dìreach air na dòighean sin;
• ag obair ann an dòighean feumail còmhla ri proifeiseantaich eile gus dèanamh cìnnteach gum faigh clann is òigridh taic airson gum bi iad soirbheachail; agus
• a’ leudachadh comas thidsearan gu bhith ag obair gu misneachail agus gu comasach ann an àrainneachd anns nach eil na h-uiread de stiùireadh.

Soirbheas don luchd-ionnsachaidh gu lèir

Tha dèanamh feabhas air na droch bhuilean aig cuid de luchd-ionnsachaidh fhathast na dhùbhlan do na buidhnean agus na seirbheisean a tha toirt taice do clann, òigridh agus an teaghlaichean, agus inbhich a tha ag ionnsachadh, gu h-àraidh feadhainn a tha fulang ana-cothrom. Seo na prìomhachasan:

• comharrachadh agus dèiligeadh ri cnapan-starra gu ionnsachadh mus fàs iad stèidhichte;
• faighinn dòighean ùra air coinneachadh ri feumalachdan sluagh de luchd-ionnsachaidh a tha sìor fhàs eadar-mheasgte, nam measg feadhainn air tighinn às ùr do dh’Alba agus Beurla mar chànan eile dhaibh; agus
• dèanamh ionnsachadh agus taic pearsanta airson dèiligeadh ri feumalachdan, roghainnean agus suideachaidhean gach neach agus aig an aon àm a’ neartachadh dhòchasan mòra gun sgur.

Air ar taobh-ne, bheir HMIE cuideachadh do bhuidhnean nàiseanta agus ionadail nuair a tha iad a’ beachdachadh air dè tha an aithisg seo a’ ciallachadh a thaobh na h-obrach aca-san, tro chomhairle phroifeiseanta agus taic airson obair leasachaidh agus iomairtean airson comasan a thogail. Nì sinn cìnnteach cuideachd gum bheil ar sgrùdaidhean agus ar lèirmheas mionaideach, cothromach; togaidh sinn air fèin-mheasadh agus cuiridh sinn taic ri modhan atharrachaidh is adhartachaidh.

[<<<] [Clàr-innse] [>>>]